భారతమే ఎందుకు చదవాలి? .......డా. వాణి బి వెల్దుర్తి

 భారతమే ఎందుకు చదవాలి?

డా. వాణి బి వెల్దుర్తి

నమస్తే తెలంగాణ, పుస్తక సమీక్ష, బతుకమ్మ (05-12-2021)

                రామాయణము, మహాభారతం, భాగవతం మూడు హిందువులకు ప్రామాణిక, పవిత్ర గ్రంధాలు. ఆ మూడింటిని, నాకు తెలిసి, రాసిన ఏకైక రచయిత శ్రీ వనం జ్వాలా నరసింహారావు గారు. ఆయన వాసుదాసుగారు రచించిన శ్రీమదాంధ్ర వాల్మీకి రామాయణ ఆరుకాండలను (బాల, అయోధ్య, అరణ్య, కిష్కింద, సుందర, యుద్ధ కాండలు) ఆరు పుస్తకాలుగా రాశారు. మహాకవి బమ్మెర పోతనామాత్య రచన శ్రీమద్భాగవతమును 'శ్రీమద్భాగవత కథలు' గా రాసి, ప్రచురించారు. ఇటీవల కాలంలో మహాభారతాన్ని కూడా  'కవిత్రయ విరచిత శ్రీ మదాంధ్ర మహాభారత కథలు' గా రాశారు. వీటన్నిటినీ కూడా సరళమైన, శిష్ట వ్యావహరిక భాషలో రాయడం ఆయన ప్రత్యేకత.

"వింటే భారతం వినాలి, తింటే గారెలే తినాలి" అంటారు. గారెల సంగతి పక్కన పెడితే, వింటే భారతమే ఎందుకు వినాలో తెలుసుకోవాలంటే శ్రీ వనం జ్వాలా నరసింహారావుగారు రచించిన 'కవిత్రయ విరచిత శ్రీమదాంధ్ర మహాభారత కథలు' చదవాలి.

వ్యాసమహర్షి సంస్కృతంలో రాసిన మహోన్నత ఇతిహాసం శ్రీ మహాభారతం. ఈ కావ్యం పంచమ వేదంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. దీనిని నన్నయ్య, తిక్కన్న, ఎర్రన్న తెలుగులో అనువదించారు. మొత్తం భారతం 18 పర్వాలలో ఉంది. దీనిని టీటీడీ వారు పన్నెండు వేల పేజీల నిడివిలో ప్రచురించారు. అంత పెద్ద పుస్తకాలు చదవటానికి తీరిక లేని వారు, కవిత్రయం వాడిన గ్రాంధిక భాష అర్థం కాని వారు కూడా శ్రీ మహాభారతామృతాన్ని ఆస్వాదించడానికి వీలుగా జ్వాలా నరసింహారావుగారు శ్రీ మహాభారతాన్ని ఆస్వాంతం క్లుప్తంగా, శిష్ట వ్యావహారిక (తేలిక) భాషలో సుమారు ఐదు వందల పేజీలలో రచించారు. 18 పర్వాలు 144 కథలలో మనకు అందించారు.

"ఏ పురాణం అయినా, ఇతిహాసమైన సంక్షిప్తం చేసి  రాయటం చాలా కష్టం. అయితే ఈ ప్రయత్నంలో జ్వాలా నరసింహారావు గారు సఫలీకృతం అయినారు." అన్న గరికపాటి నరసింహారావుగారి మాటలు అక్షర సత్యాలు.

 భాగవతంలో పరమ భాగవతోత్తముల కథలను శుక మహర్షి పరీక్షిత్తు మహారాజుకు వివరిస్తే, భారతంలో మార్కండేయ మహర్షి అనేక పుణ్య కథలను ధర్మరాజుకు చెప్పాడు. ఆ కథలలోని పాత్రల నడవడిక మనకు ఎన్నో ధర్మాలను బోధిస్తాయి.

మహాభారతం కేవలం కురు పాండవుల కథ, 18 రోజుల యుద్ధ విశేషాలు మాత్రమే కాదు. దీనిలో నీతి, ధర్మం, పరిపాలన విధానం, మనుషుల మధ్య ఉండవలసిన సంబంధాలు, కుటుంబ విలువలు... ఇంకా ఎన్నో ఆదర్శప్రాయమైన జీవన విధానానికి ఉపయోగపడే అంశాలు ఉన్నాయి. వేదవ్యాసుడు చెప్పినట్టు "ఇందులో ఏది ఉందో అది ఎక్కడైనా ఉంది. ఇందులో లేనిది మరెక్కడా లేదు." 

రామాయణంలో రాముడు 14 ఏళ్ల వనవాసం చేయాలని కైక కోరింది. భారతంలో జూదంలో ఓడిన పాండవులు పన్నెండేళ్ళు అరణ్యవాసం, తరువాత ఒక ఏడాది అజ్ఞాత వాసం, అంటే మొత్తం 13 ఏళ్లు రాజ్యానికి దూరంగా ఉండాలని  కౌరవులు పెట్టిన నియమం. రెండు ఇతిహాసాల్లో కూడా 14 వ ఏట యుద్ధం జరిగింది. వీటి సామీప్యం ఏమిటి అంటే జ్వాలా నరసింహారావు గారు ఇలా వివరించారు. "రామాయణ, భారతాలలో అరణ్యవాసం వెనుక ఉన్న సంబంధం 'లా ఆఫ్ పొజిషన్ ఆఫ్ ప్రాపర్టీ'. త్రేతాయుగంలో పద్నాలుగేళ్ళు, ద్వాపరయుగంలో 13 ఏళ్లు, ప్రస్తుత కాలంలో 12 ఏళ్లు మన ఆస్తి నుంచి మనం దూరంగా ఉంటే ఆ ఆస్తి మీద మన హక్కులను కోల్పోతాము. కైక, దుర్యోధనుని ఆలోచనల వెనుక ఉన్న రహస్యం ఇదే"

తనదైన శైలిలో, సరళమైన భాషలో మహాభారత రచన సాగించినా, నరసింహారావు గారు తిక్కన్న రాసిన చక్కటి పద్యాలను ఉదహరిస్తూ, వాటిమీద వివిధ ప్రముఖుల విశ్లేషణను కూడా అందించారు. ఆ పద్యాలకు అర్థాలను కూడా ఇచ్చారు. ఇది పాఠకులను ఎంతగానో ఆకట్టుకుంటుంది.

ప్రతి పర్వాన్ని వివిధ అంశాలుగా విభజించారు. ప్రతి అంశానికి దాని సారాన్ని మొత్తం తెలిపే శీర్షికను ఇచ్చారు. 18 రోజుల యుద్ధాన్ని, రోజువారీగా శీర్షికలను ఇస్తూ, ఆ రోజు జరిగిన యుద్ధ విశేషాలను క్లుప్తంగా, సవివరంగా వర్ణించగలగటం తిక్కన భారతం మీద జ్వాలా నరసింహారావు గారికి ఉన్న అవగాహనకు పరాకాష్ట.

'ధర్మం ఎక్కడ ఉంటే జయం అక్కడే' అన్న ధర్మాన్ని మహాభారత యుద్ధం మరోసారి నిరూపించింది.

యుద్ధానంతరం రాజ ధర్మాలను, నీతులను భీష్ముడి దగ్గర ధర్మరాజు తెలుసుకున్నాడు. భారతంలోని ఈ భాగం వర్ణాశ్రమ ధర్మాలు, రాజ్య పరిపాలన నియమాలు, రాజధర్మాలు, యుద్ధనీతి మొదలగు ఎన్నో ధర్మాలను వివరిస్తుంది. మానవాళి నిత్య సత్ ప్రవర్తనకు సంబంధించిన అంశాలను కూడా భీష్ముడు ధర్మరాజుకు తెలియజేశాడు. ఉత్తమమైన ధర్మం నిజం చెప్పటమని, పాపాలన్నింటికి మూలం పేరాశ అని, పాపపుణ్యాలు నరుడిని వదలవని, ఇంద్రియ నిగ్రహం అత్యవసరమని, దైవ ధ్యాన పద్ధతిని, మోక్ష మార్గాన్ని కూడా భీష్ముడు వివరించాడు. విష్ణు సహస్ర నామాలను, శివ నామాలను, 'ఓం నమో నారాయణాయ' అనే మంత్ర మహిమను భీష్ముడు వివరించాడు.

మన జీవితంలో పాటించవలసిన సమస్త ధర్మాలను మహాభారతం మనకు తెలియజేస్తుంది. పెద్దవాళ్లు, చిన్న వాళ్ళు అనే తేడా లేకుండా ప్రతివారు చదివి, అర్థం చేసుకొని, ఆచరించవలసిన పుస్తకం జ్వాలా నరసింహారావు గారు రచించిన 'కవిత్రయ విరచిత  శ్రీమదాంధ్ర మహాభారత కథలు'. వారి రచన శైలి మనం మొదటి పేజీ చదవటం మొదలు పెడితే చివరి పేజీ వరకు చదివిస్తుంది.

దుర్యోధనుడి పక్షాన చేరిన శల్యుడు ధర్మరాజుకు చెప్పిన నహుషుడి వృత్తాంతం ..... ఆస్వాదన-49 : వనం జ్వాలా నరసింహారావు

 దుర్యోధనుడి పక్షాన చేరిన శల్యుడు ధర్మరాజుకు చెప్పిన నహుషుడి వృత్తాంతం

ఆస్వాదన-49

వనం జ్వాలా నరసింహారావు

సూర్యదినపత్రిక (05-12-2021) 

పాండవులకు సహాయం చేయడానికి శల్యుడు వస్తున్నాడనే వార్త విన్న దుర్యోధనుడు అతడి విడిది దగ్గరికి విశ్వాసపాత్రులైన తన మనుషులను పంపాడు. అనేక రకాలైన బహుమానాలను కూడా వారివెంట పంపాడు. వారికి తోడుగా రహస్యంగా దుర్యోధనుడు కూడా వెళ్లాడు. అవన్నీ ధర్మరాజు పంపాడని అనుకున్న శల్యుడికి దుర్యోధనుడు కనిపించి, తనను పరిచయం చేసుకుని, నమ్రతతో అవన్నీ తాను పంపినవని తెలియచేశాడు. అప్పుడు సంతోషించిన శల్యుడు ఆయనకేం కావాల్నో కోరుకొమ్మని దుర్యోధనుడిని అడిగాడు. కౌరవులకు మంత్రివై తన సైన్యాన్ని నడిపించమని ప్రార్థించాడు దుర్యోధనుడు శల్యుడిని. తనకు పాండవులు, కౌరవులు ఒక్కటే అని అంటూ, దుర్యోధనుడి కోరికను సమ్మతించాడు శల్యుడు.

ఆ తరువాత శల్యుడు ఉపప్లావ్యానికి వెళ్లి ధర్మరాజు నివాసానికి పోయాడు. క్షేమ సమాచారాల విచారణ అనంతరం, దుర్యోధనుడు తనను ఆదరించిన విషయం, తన పక్షాన చేరమని అడిగిన విషయం, దానికి తాను సమ్మతించిన విషయం చెప్పాడు. శల్యుడు మంచి పనే చేశాడని అన్న ధర్మరాజు ఒక్క కోరిక కోరాడు. అర్జునుడితో ఎప్పుడూ పోటీపడే కర్ణుడికి సారథ్యం చేసేటప్పుడు, యుద్ధ సమయంలో శల్యుడు కర్ణుడిని అనాదరించి పలకాలని, కర్ణుడి మనస్సును కలత పుట్టించాలని, అలా చేసి ఆర్జునుడిని రక్షించాలని, ఇది అకార్యం అని సందేహించకుండా నెరవేర్చాలని ప్రార్థించాడు ధర్మరాజు. దానికి స్పందించిన శల్యుడు, దుర్యోధనుడి కోరిక మేరకు తాను కర్ణుడికి సారథినైనా, నిజానికి ఆర్జునుడిని రక్షిస్తానని, అవినీతిపరుడైన కర్ణుడిని కర్ణకఠోరాలైన పలుకులు పలికి యుద్ధంలో కలవర పరుస్తానని హామీ ఇచ్చాడు. మాటల మధ్యలో శల్యుడు ధర్మరాజుకు ఆయన కోరిక మీద ఇంద్రుడు శచీదేవితో అనుభవించిన దుస్థితిని, తత్సంబంధమైన చరిత్రను వివరించాడు.

పూర్వం దేవతలకు ఆదరణీయుడైన త్వష్ట అనేవాడు ఇంద్రుడికి హాని చేయాలని భావించి, మూడు తలలవాడిని ఒకడిని పుట్టించి వాడికి విశ్వరూపుడు అని పేరుపెట్టాడు. వాడు ఇంద్రపదవిని కోరి తపస్సు చేస్తుంటే, ఆ తపస్సు భంగం చేయలేక ఇంద్రుడు వాడిని వధించాడు. తనకు అంటిన బ్రహ్మహత్యా పాతకాన్ని వదిలించుకుని తిరిగి మునులచేత పూజలను అందుకుంటూ వుండడం చూసి త్వష్టకు కోపంవచ్చింది. ఆ కోపంతో హోమం చేసి, తన తపశ్శక్తితో గొప్ప తేజస్సుకల వృత్రాసురుడనే వాడిని పుట్టించాడు. వాడిని ఇంద్రుడి మీదికి యుద్ధానికి పంపాడు. భయంకరమైన దేవవృత్రాసుర యుద్ధంలో వృత్రుడు ఇంద్రుడిని మింగాడు. దేవతల మహిమవల్ల వృత్రాసురుడు ఆవులించగా ఇంద్రుడు తన శరీరాన్ని చిన్నదిగా చేసుకుని నోట్లో నుండి బయటకు దూకాడు.

ఇంద్రుడికి, వృత్రాసురుడికి మధ్య ఘోర యుద్ధం జరిగింది. ఇంద్రుడికి ఓటమి సూచనలు కనిపించగా, విష్ణుమూర్తిని ఆశ్రయించాడు. వృత్రాసురుడితో తాత్కాలికంగా సంధి చేసుకోమని ఇంద్రుడికి సలహా ఇచ్చాడు విష్ణుమూర్తి. మునులు ఇద్దరికీ సంధి చేసి, స్నేహం కుదిరించారు. అయితే వృత్రుడు ఒక నిబంధన పెట్టాడు. తాను తడిసినదానితో కాని, ఎండినదానితో కాని, కర్రతో కాని, రాయితో కాని, శస్త్రాలతో కాని, అస్త్రాలతో కాని, పగలు కాని, రాత్రి కాని చావకూడదని ఇంద్రుడితో అంగీకరింప చేయమన్నాడు. ఇంద్రుడు అలాగే వరం ఇచ్చాడు. తాత్కాలికంగా సంధి కుదిరినప్పటికీ శత్రువును చంపడానికి సమయం కోసం ఎదురు చూడసాగాడు ఇంద్రుడు.

ఒకనాడు సముద్రతీరంలో తన విరోధైన వృత్రాసురుడిని సంధ్యా సమయంలో చూసి, అప్పుడు రాత్రి, పగలు కానందున తన వజ్రాయుధంతో చంపాలనుకున్నాడు. ఇలా అనుకుంటూ అక్కడ సముద్రపు నురుగును చూసి, అది తడిదీ కాదు, పొడిదీ కాదని అంటూ దాన్ని వజ్రాయుధంలో కూర్చి వృత్రాసురుడిని చంపబోతుంటే, విష్ణువు ఆ సముద్రపు నురుగులో ప్రవేశించి అ అరాక్షసుడిని సంహరించాడు. ఆతరువాత తన నగరానికి వెళ్లిన ఇంద్రుడిని, పంచభూతాల సమూహం, అలా బ్రహ్మహత్య చేయవచ్చా? అని నిందించింది. అతడి రాజ్యశ్రీ నశించింది. ఇంద్రుడు వెంటనే నీచస్థితికి వచ్చి నిషధపర్వతానికి వెళ్లి దాక్కున్నాడు. అప్పుడు దేవతలంతా ఆలోచించి సురరాజ్యశ్రీని కాపాడడానికి నహుషుడిని ఇంద్రపదవిని స్వీకరించమని ప్రార్థించారు.

నహుషుడి అంగీకారంతో అతడిని దేవరాజ్యాభిషిక్తుడిని చేశారు. దేవేంద్ర పదవిని స్వీకరించిన నహుషుడు ఇష్టభోగాలను అనుభవిస్తూ మదం అతిశయించి మన్మథవశుడయ్యాడు. ఒకనాడు అతడి కంట శచీదేవి పడింది. తనను కూడడానికి రమ్మని అంటూ, ఆమెను తనదగ్గరికి పిలిపించాడు. ఆమె భయపడి బృహస్పతి దగ్గరికి పోయింది. ఆమె బృహస్పతి ఇంటికి పోవడం నహుషుడికి కోపం తెప్పించింది. నహుషుడిని తప్పుబట్టిన మునులకు అతడు ఇంద్రుడు అహల్య విషయంలో చేసింది తప్పుకాదా? అని ప్రశ్నించాడు. నహుషుడి దగ్గరికి వెళ్లి, అతడితోటి కలయికకు వ్యవధి కావాలని అడిగి రమ్మన్నాడు శచీదేవిని బృహస్పతి. ఆమె అలాగే తనకు కొంత సమయం కావాలని నహుషుడిని అడిగింది. దానికి అతడు అంగీకరించాడు. ఆ తరువాత విష్ణుమూర్తి ఆదేశానుసారం ఇంద్రుడితో అశ్వమేధయాగం చేయించి అతడిని పాపరహితుడిని చేశారు దేవతలు. తద్వారా అతడి బ్రహ్మహత్యా పాతకం కూడా పోయింది. అయితే, నహుషుడిని చూసి భయపడి మళ్లీ అజ్ఞాతంలోకి వెళ్ళాడు.

ఇదిలా వుండగా, ఇంద్రుడు వెళ్లిన చోటు కొరకు శచీదేవి ఉపశ్రుతిని పూజించింది. ఆమె శచీదేవిని వెంటబెట్టుకుని హిమవంతానికి ఉత్తరంగా మంజుమంతం అనే పర్వతం దగ్గరికి ఆమెను తీసుకుపోయింది. అక్కడున్న నూరామడల కొలనులో ప్రవేశించి, అక్కడ వికసించిన ఒక పద్మం కాడ మధ్యలో సూక్ష్మ రూపంలో వున్న ఇంద్రుడిని చూపించి అదృశ్యమై పోయింది. శచీదేవికి ఇంద్రుడు ఒక ఉపాయం చెప్పాడు. నహుషుడి దగ్గరికి వెళ్లి, తనను పొందాలని వుంటే, మునుల సమూహాన్ని వాహనంగా చేసుకుని తన దగ్గరికి రమ్మని చెప్పమన్నాడు. దానితో వాడి పనైపోతుందని కూడా చెప్పాడు. శచీదేవి నహుషుడి దగ్గరికి వెళ్లి, అనునయంగా అతడితో, మహర్షులు వాహనంగా కలవాడివి కావాలని కోరింది. అలాగే సప్తర్షులు తన పల్లకీ మోస్తుండగా వస్తానని చెప్పాడు నహుషుడు.

వెంటనే నహుషుడు మునులను పిలిచి వారిని తనకు వాహకులుగా చేసుకుని అన్ని చోట్లా తిరిగాడు. ఇంతలో బృహస్పతి అగ్నిదేవుడిని పిలిచి ఇంద్రుడి వృత్తాంతం చెప్పి, అతడిని వెతకడానికి పంపాడు. అగ్ని స్త్రీ వేషంలో అంతా వెతికి కానరాక వెనక్కు వచ్చాడు. నీళ్లలో కూడా వెతకమని సూచించాడు బృహస్పతి. వెతుకుతూ, ఇంద్రుడున్న సరస్సు చూశాడు. తామరపూవు కాడలో వున్న ఇంద్రుడిని చూసి, బృహస్పతికి అతడి జాడ చెప్పాడు. అంతా కలిసి ఇంద్రుడి దగ్గరికి వచ్చారు. ఆయన చేసింది (వృత్రాసురుడిని చంపడం) పాపకార్యం కాదన్నారు.

సరిగ్గా అదే సమయంలో పాపాత్ముడైన నహుషుడు నష్టపోయాడని, ఇంద్రుడు తన రాజ్యాన్ని స్వీకరించవచ్చని అంటూ అగస్త్య మహాముని అక్కడికి వచ్చాడు. అదెలా జరిగిందని అడిగిన ఇంద్రుడికి ఆ వివరాలు చెప్పాడు అగస్త్యుడు. నహుషుడు తనమీద కోపంతో తన తలను తన్నాడని, అప్పుడు తాను, పూజ్యులైన మహర్షులను ఆయన వాహనాన్ని మోయడానికి దుర్మార్గంగా నియోగించాడని, వారి మంత్రాలను నిందించాడని, తనను కూడా అవమానించాడని, కాబట్టి ఇంద్రపదవీ భ్రష్టుడివై పెక్కు సంవత్సరాలు భూలోకంలో సర్పరూపంలో వుండమని శపించానని అన్నాడు. ఆ క్షణంలోనే నహుషుడు స్వర్గలోకం నుండి భ్రష్టుడై దుర్గతి చెందాడని చెప్పాడు అగస్త్యడు. ధర్మరాజు పుణ్యమా అని అతడికి నిజరూపం వచ్చిందని అన్నాడు. ఆ తరువాత ఇంద్రుడు అగస్త్యుడిని పూజించాడు. దేవతలు తనను కొలుస్తుండగా, బృహస్పతి తోడురాగా ఇంద్రుడు అమరావతీ నగరానికి వెళ్లాడు.

ఈ కథ చెప్పిన శల్యుడు, దుర్యోధనుడు కూడా నహుషుడి లాగానే నశిస్తాడని అన్నాడు. ధర్మరాజు ఇంద్ర వైభవంతో విజయం సాధించి, సర్వభోగాలను అనుభవిస్తాడని చెప్పాడు. ఆ తరువాత శల్యుడికి గౌరవంగా వీడ్కోలు పలికాడు ధర్మరాజు. సాత్యకి, ధృష్టకేతుడు, సహదేవుడు, కేకయపతులు, ద్రుపదుడు, విరాటుడు, పాండ్య దేశాధిపతి ఒక్కొక్కరు ఒక్కటేసి అక్షౌహిణి సేనను తీసుకుని పాండవ శ్బిరంలో చేరారు. కౌరవ సేన పదకొండు అక్షౌహిణులైంది. ఇరువురూ పెక్కు స్థలాలో సేనలను విడిది చేశారు.  

కవిత్రయ విరచిత

శ్రీమదాంధ్ర మహాభారతం, ఉద్యోగపర్వం, ప్రథమాశ్వాసం

(తిరుమల, తిరుపతి దేవస్థానాల ప్రచురణ)

సప్త మరుత్తుల జననం ..... శ్రీ మదాంధ్ర వాల్మీకి రామాయణం బాలకాండ మందర మకరందం-83 : వనం జ్వాలా నరసింహారావు

 సప్త మరుత్తుల జననం

శ్రీ మదాంధ్ర వాల్మీకి రామాయణం బాలకాండ మందర మకరందం-83

వనం జ్వాలా నరసింహారావు

సూర్యదినపత్రిక (29-11-2021)

"తన గర్భం ఇలా ఏడు తునకలై పోవడంతో, దానికి కారకుడైన అజేయుడు-ఇంద్రుడిని చూసి, అతడిని ఓదార్చింది దితి. దోషం ఇంద్రుడిది కాదని, తనదని-తనది కాబట్టే ఇంద్రుడు గర్భాన్ని ఏడు తునకలు చేయగలిగాడని, ఎలాగూ పిండం ఏడు తునకలైనందున కోపం వదిలి ఇంద్రుడు, ఆ ఏడుగురు మరుత్తులు పాలించే ప్రదేశాలలో వారి పాలన ప్రజా రంజకంగా వుండేట్లు చేయమని ఇంద్రుడిని కోరింది దితి. తన ఏడుగురు కొడుకులను దేవతల ఆకారాలు ధరించేట్లు చేసి, అతని ద్వారా వారు ’మారుతులు’ అనే ప్రఖ్యాత పేర్లతో పిలవబడి-వాయు స్వరూపులై, ఆకాశంలో నివసించే వీలు కలిగించమని అడుగుతుంది. ఏడుగురిలో ఒకరు బ్రహ్మ లోకంలోను, ఒకరు ఇంద్రలోకంలోను, మరొకరు ఆకాశంలోను, తక్కిన నలుగురు ఇంద్రుడి ఆజ్ఞానుసారం నలుదిక్కుల్లోను వుంటారని చెప్తుంది దితి. తల్లి కోరిక నెరవేరుతుందని, ఆమె చెప్పినట్లే జరుగుతుందని, ఇంద్రుడు చేతులు జోడించి దితి సంశయం తీరుస్తాడు. ఈ విధంగా తల్లీ-కొడుకుల మధ్య తపోవనంలో అంగీకారం కుదిరిన పిమ్మట, ఇద్దరు సంతోషంతో స్వర్గానికి పోయారు" అని తను ఈ విషయాన్ని పెద్దలు చెప్పగా విన్నానని విశ్వామిత్రుడు శ్రీరాముడికి వివరిస్తాడు.

("ఆవహుడు, ప్రవహుడు, సంవహుడు, ఉద్వహుడు, వివహుడు, పరివహుడు, వరావహుడు" అని సప్త మరుత్తులను పిలుస్తారు. వీరుండే స్కందాలను "మారుత స్కంథాలు" అని అంటారు. "ఆవహం" అంటే గాలి-ఆవహుడు అనేవాడు, మేఘాలలో-పిడుగుల్లో-వర్షంలో-ఆకాశంలో వూడిపడే కొరవుల్లో, తిరుగుతుంటాడు. "ప్రవాహం" అనే వాయువు సూర్య మండలంలో, "సంవహం" అనే వాయువు చంద్ర మండలంలో, "ఉద్వహం" అనే వాయువు నక్షత్ర మండలంలో, "వివహం" అనే వాయువు గ్రహ మండలంలో, "పరివహం" అనే వాయువు సప్తర్షి మండలం-స్వర్గం-భూమి లో, "వరావహం" అనే వాయవు ధృవ మండలంలో చరిస్తుంటాయి. "గగనం, స్పర్శనం, వాయువు, అనిలుడు, ప్రాణం, ప్రాణేశ్వరుడు, జీవుడు" అని సప్త మారుతులకు పేర్లున్నాయి).

విశాల దేశ వృత్తాంతాన్ని శ్రీరాముడికి తెలిపిన విశ్వామిత్రుడు

"పూర్వం ఇంద్రుడు దితికి సేవ చేసిన దేశం ఇదే. ఇక్కడే, ఇక్ష్వాకుడు అనే రాజు, అలంబుస అనే భార్యవల్ల, మిక్కిలి ధర్మాత్ముడని కీర్తిగాంచిన విశాలుడనే వాడిని కన్నాడు. అతడే తన పేరుమీద విశాల అనే ఈ నగరాన్ని కట్టించాడు. విశాలుడి కుమారుడు హేమచంద్రుడు-అతడి కొడుకు సుచంద్రుడు-అతడి కొడుకు ధూమ్రాశ్వుడు-అతడి కొడుకు సృంజయుడు-అతడి కుమారుడు సహదేవుడు-అతడి కుమారుడు కుశాశ్వుడు-అతడి కుమారుడు సోమదత్తుడు. సోమదత్తుడి కుమారుడు శూరుడైన కాకుత్థ్సుడు. ప్రస్తుతం ఈ నగరాన్ని, కాకుత్థ్సుడి కొడుకైన సుమతి అనే రాజు పరిపాలిస్తున్నాడు. ఇక్ష్వాకుడి దయవల్ల ఆ వంశంలో పుట్టిన రాజులందరూ పరిశుద్ధమైన మనస్సున్నవారే-ధర్మమంటే ప్రీతిగలవారే-దీర్ఘాయువుగలవారే". అని విశాల నగరం గురించి చెప్పిన విశ్వామిత్రుడు, ఆ రాత్రి ఆ నగరంలో వుండి, మర్నాడు తెల్లవారగానే లేచి, జనక రాజును చూసేందుకు పోదామని శ్రీరాముడితో అంటుండగానే, వీరొచ్చిన విషయం తెలుసుకున్న విశాల రాజు సుమతి వారి దగ్గరకొచ్చాడు. శాస్త్రోక్తంగా, అర్ఘ్యపాద్యాదులతో విశ్వామిత్రుడిని పూజించిన సుమతి, ఆయన తన దేశానికి రావడంవల్ల సామాన్యంగా లభించని ఆయన దర్శనం తనకు లభించిందని, తద్వారా తాను ధన్యుడనయ్యానని అంటాడు. (మహాత్ములెవరైనా తమ గ్రామానికి వచ్చినట్లు తెలిస్తే, గ్రామం లోని పెద్దలు, వారి దర్శనానికి వెళ్లాలని దీనివలన బోధపడుతుంది).

(సుమతి తండ్రి కకుత్థ్సుడు, శ్రీరాముడి తాత-సూర్య వంశపు రాజు కకుత్థ్సుడు ఒకరు కాదు. ఇద్దరు వేరే. సుమతి వంశం, భాగవతంలో-నవమ స్కంధంలో కూడా చెప్పబడింది. ఆ వంశ క్రమం ఇలా వుంది: మనువుకు ఇక్ష్వాకుడు-నృగుడు-శర్యాతి-దిష్టుడు-ధృష్ణుడు-కరూశకుడు-అరిష్యంతుడు-పృషధృడు-నభగుడు-కవి అనే పదిమంది కొడుకులు పుట్టారు. ఆ పదిమంది కొడుకుల్లోని దిష్టుడికి, నాభాగుడు-అతడికి హలందనుండు-అతడికి వత్స ప్రీతి-అతడికి బ్రాంశువు-అతడికి బ్రమితి-అతడికి ఖమిత్రుడు-అతడికి జాక్షుషుడు-అతడికి వివింశతి-అతడికి రంభుడు-అతడికి ఖనేత్రుడు-అతడికి గరంధనుడు-అతడికి నవిక్షిత్తు-అతడికి మరుత్తుడు-అతడికి దముడు-అతడికి రాజవర్థనుడు-అతడికి సుధృతి-అతడికి సౌధృతేయుడు-అతడికి గేవలుడు-అతడికి బంధుమంతుడు-అతడికి వేదవంతుడు-అతడికి బంధుడు-అతడికి తృణబిందుడు, అనే కొడుకులు వంశ క్రమంలో పుట్టారు. తృణబిందుడికి, అలంబనకు పుట్టిన కూతురు పేరు "ఇలబిల". ఈమెకు "విశ్రవసుడు" కి పుట్టినవాడే "కుబేరుడు". తృణబిందుడికి విశాలడు అనే కొడుకు కూడా కలిగాడు. అతడే వైశాలి అనే నగరాన్ని కట్టించాడని భాగవతంలో వుంది. వైశాలినే విశాలి అని రామాయణంలో చెప్పడం జరిగింది. ఆ విశాలి వంశంలోని సుమతినే శ్రీరామ లక్ష్మణ విశ్వామిత్రులు చూసింది. సుమతి కొడుకు జనమేజయుడు. తృణబిందుడి అనుగ్రహంవల్ల వైశాలి రాజులందరూ దీర్ఘాయుష్మంతులు-మహావీరులు-వీర్యవంతులు-అతి ధార్మికులు గా అయ్యారు).

రాయబారిగా ద్రుపదుడి పురోహితుడు, శ్రీకృష్ణుడి సాయం కోరిన దుర్యోధనార్జునులు ...... ఆస్వాదన-48 : వనం జ్వాలా నరసింహారావు

 రాయబారిగా ద్రుపదుడి పురోహితుడు,

శ్రీకృష్ణుడి సాయం కోరిన దుర్యోధనార్జునులు

ఆస్వాదన-48

వనం జ్వాలా నరసింహారావు

సూర్యదినపత్రిక (18-11-2021)

ఉత్తరాభిమన్యుల వివాహానంతరం, నాలుగు రోజులు గడిచిన తరువాత, ఉపప్లావ్యంలోనే వున్న పాండవులు ఒకనాడు, విరాటరాజు సభాభవనంలో విరాటుడు, ద్రుపదుడు, శ్రీకృష్ణుడు, బలరాముడు మొదలైనవారు వున్న సందర్భంలో పాండవుల భావికార్యం ప్రస్తావన తెచ్చాడు శ్రీకృష్ణుడు. ఆ విధంగా తదపరి కార్యక్రమం గురించి చర్చ పెడతాడు శ్రీకృష్ణుడు. మాయాద్యూతం, పాండవుల రాజ్యాన్ని దుర్యోధనుడు అపహరించడం, పాండవుల అరణ్య-అజ్ఞాతవాసాలు, వారు ఎదుర్కొన్న ఆపదలు, పడ్డ కష్టాల గురించి మాట్లాడాడు కృష్ణుడు. పాండవులు ద్యూత నియమాన్ని శాంతంగా పాటించారని, తమ భుజబలాన్ని నిగ్రహించారని, ఇక తమ పరాక్రమాన్ని కౌరవులకు చూపాలనుకొంటున్నారని అన్నాడు. దుర్యోధనుడు కూడా మిత్ర బృందాన్ని సమకూర్చుకుంటున్నాడు కాబట్టి పాండవుల పక్షంలోని రాజసమూహం కూడా సమీకృతం కావాలని అంటూ కౌరవుల అభిప్రాయం తెలుసుకోవడానికి తగినవాడిని కౌరవ సభకు పంపాలని, దుర్యోధనుడు పాండవులకు రాజ్యభాగం ఇస్తే మంచిదేనని, ఇవ్వకపోతే ఏంచేయాల్నో ఆలోచించాలని అన్నాడు శ్రీకృష్ణుడు.

శ్రీకృష్ణుడు చెప్పినదానికి సమ్మతించిన బలరాముడు, పాండవులు పంపిన మనిషి వినయంతోనే రాయబారపు కార్యం సాధించుకొని రావాలి అన్నాడు. కాకపోతే ఆయన మాటల్లో దుర్యోధనుడి పట్ల కొంత శిష్య వాత్సల్యం కనపర్చాడు. బలరాముడి వాదన సాత్యకికి పూర్తిగా నచ్చలేదు. ధర్మరాజును బలవంతంగా జూదం ఆడించారని అన్నాడు. తాను, భీమార్జునులు యుద్ధం చేస్తుంటే ఎదిరించడం ఎవరికీ సాధ్యం కాదని, అలాగే నకుల సహదేవులని, ఇతర పాండవ పక్ష రాజులని అంటూ, తన అభిప్రాయం ప్రకారం యుద్ధం చేయడమే కర్తవ్యం అని స్పష్టం చేశాడు. ఒకవేళ దూతనే పంపుతే, న్యాయం చొప్పున తగినట్లుగా, సగౌరవంగా దుర్యోధనుడు ఇస్తే తీసుకుందాం అని చెప్పాలన్నాడు.

బలరాముడి మాట సమ్మతం కాదని, సాత్యకి మాట సముచితంగా వున్నదని ద్రుపదుడు అన్నాడు. దుష్టస్వభావుడు, దుర్మార్గుడైన దుర్యోధనుడు ప్రీతిపూర్వక మాటలకు రాజ్యభాగం ఇవ్వడానికి ఇష్టపడడని, యుద్ధం వల్ల కాని అతడు సరిపడడని ద్రుపదు అన్నాడు. తన ప్రధాన పురోహితుడిని ధృతరాష్ట్రుడి దగ్గరికి పంపమని, అతడు రాజనీతిలో సమర్థుడని ద్రుపదుడు అనగా శ్రీకృష్ణుడితో సహా అంతా అంగీకరించారు.  

భారతంలో ద్రుపదుడి పాత్ర చాలా విలక్షణ మైనది. అతడికి‌ ముందు చూపుతో కూడిన రాజనీతిజ్ఞత వున్నదని విరాటరాజు కొలువులో చెప్పిన మాటలు రుజువు పరుస్తాయి. సాత్యకి లేచి యుద్దము అభిలషణీయము కాదు, కాని రాయబారమన్నది దయా ధర్మ బిక్షంగా ఉండకూడదని అన్నప్పుడు, ద్రుపదుడు ఈ విధంగా మాట్లాడుతాడు.

"సుయోధనుడు మంచి మాటలతో వినకపోతే యుద్ధమే శరణ్యం. ఆ పరిస్థితులలో దుర్యోధనుడి ఆశ్రయం లో వున్మ భీష్ముడు దుర్యోధనుడి పక్షమే. అశ్వత్థామకు సుయోధనుడికి మైత్రి మెండు. కాబట్టి అతడు కూడా వారి పక్షమే. పుత్రప్రేమకు లోనైన ద్రోణుడూ వారి పక్షమే. బందుత్వాన్ని విడచిపెట్టలేని కృపాచార్యుడూ వారి పక్షమే. ఇక ధృతరాష్ట్రుడు పుత్ర ప్రేమకు బందీ కాబట్టి రారాజుకి వ్యతిరేకంగా పాండవుల రాజ్యభాగాన్ని ఇప్పించలేడు. శకుని ఎలాగూ మేనల్లుడైన దుర్యోధనుడిని ప్రోత్సహిస్తాడు. కర్ణుడు యుద్ధోన్మాది. ఎప్పుడు యుద్ధం వస్తుందా, అర్జునుడిని ఎప్పుడు ఓడించాలా అని అర్రులు చాస్తున్నాడు. అందుకని అతడు దుర్యోధనుడిని యుద్ధానికే ప్రోత్సహిస్తాడు. రారాజు సోదరులూ ఎలాగూ అన్న ఆజ్ఞ మీరరు. ఈ నేపధ్యంలో దుర్యోధనుడు సంధికి అంగీకరించే అవకాశాలు మృగ్యం. అతడు ఈ పాటికే యుద్ధసన్నాహాలు మొదలు పెట్టే వుంటాడు. మనం కూడా సంధి ప్రయత్నాలు చేస్తూనే, మనకి హితులైన మిత్రరాజుల సహాయ సహకారాలకు ప్రయత్నించడం మంచిదని" నా అభిప్రాయం అని చెబుతాడు.

ఆ తరువాత శ్రీకృష్ణుడు ప్రయాణ సన్నద్ధుడై ద్వారకానగరానికి వెళ్లాడు. వివాహ మహోత్సవానికి వచ్చిన రాజులంతా యుద్ధ ప్రయత్నాలు చేసుకోవడానికి తమతమ నగరాలకు వెళ్లిపోయారు. పాండవులు కూడా యుద్ధ ప్రయత్నంలో నిమగ్నులయ్యారు. విరాటుడూ యుద్ధ సన్నద్ధుడయ్యాడు. ద్రుపదరాజు కూడా యుద్ధ సన్నద్ధుడయ్యాడు. దుర్యోధనుడు కూడా పాండవుల ప్రయత్నాలను తెలుసుకుని తాను కూడా యుద్ధ సన్నాహాల్లో మునిగిపోయాడు. నలుదిక్కుల నుండి రాజాలు, వారి సమూహాలు ఉభయుల శిబిరాలకు లోకభీకరంగా రావడం మొదలైంది.

అనుకున్న ప్రకారం ద్రుపదుడు ధర్మరాజు ఆజ్ఞతీసుకుని తన పురోహితుడిని ధృతరాష్ట్రుడి దగ్గరికి పొమ్మన్నాడు. పురోహితుడు చేయాల్సిన కార్యాన్ని వివరించాడు ద్రుపదుడు. పాండవులకు భూభాగం ఇమ్మని అడగడానికి ధృతరాష్ట్రుడి దగ్గరికి వెళ్లమని అంటూ, అక్కడి వారితో మాట్లాడి పాండవులకు బలం చేకూర్చడం ఆయన చేయాల్సిన పని అని చెప్పాడు. హస్తినాపురంలో వుండి, ధృతరాష్ట్రుడు, దుర్యోధనుడు, భీష్ముడు, విదురుడు, ద్రోణుడు, కృపాచార్యుడు మొదలైన వారిదగ్గరికి వెళ్లి, వారి మనోభిప్రాయాలు తెలుసుకుని ప్రవర్తించమన్నాడు. ఆయన మాట ప్రకారం సంతోషంగా పురోహితుడు రాయబారానికి వెళ్లాడు.

ఇదిలా వుండగా దుర్యోధనుడు అందరి రాజులను సహాయం అడిగినట్లే, స్వయంగా తానే శ్రీకృష్ణుడి వద్దకు పోవాలని నిశ్చయించుకున్నాడు. అనుకున్నట్లే ద్వారకకు వెళ్లాడు. యాధృచ్చికంగా అదే రోజున అర్జునుడు కూడా శ్రీకృష్ణుడిని చూడడానికి, సహాయం కోరడానికి వచ్చాడు. ఆ సమయంలో శ్రీకృష్ణుడు నిద్రపోతుంటే, దుర్యోధనుడు ముందుగా వెళ్లి, తలాపి దిక్కున వున్న ఉన్నతాసనం మీద కూచున్నాడు. తరువాత వచ్చిన అర్జునుడు మెల్లగా వచ్చి కాళ్ల దిగ్గర వినయంగా నిలబడ్డాడు. కృష్ణుడు మేల్కొని ముందుగా ఆర్జునుడిని చూసి, తరువాత దుర్యోధనుడిని చూసి ఇద్దరినీ ఆదరించి ప్రీతిగా మాట్లాడాడు. వారిద్దరూ వచ్చిన పని తెలియచేయమని అడిగాడు. జవాబుగా దుర్యోధనుడు, అర్జునుడి పక్షాన కూడా మాట్లాడుతున్నవాడిలాగా, యుద్ధం చేసే తలంపుతో శ్రీకృష్ణుడి తోడ్పాటును కోరి వచ్చామని అన్నాడు. పాండవులకూ, కౌరవులకూ కృష్ణుడు దగ్గరి చుట్టమని కూడా అన్నాడు.

అయితే ముందుగా వచ్చింది మాత్రం తానన్నాడు దుర్యోధనుడు. లోకంలో వున్న న్యాయం ప్రకారం తనకు సహాయం చేయాలని అన్నాడు. జవాబుగా శ్రీకృష్ణుడు, ముందుగా దుర్యోధనుడు వచ్చినప్పటికీ, తాను ముందుగా అర్జునుడిని చూశానని, కాబట్టి ఇద్దరికీ సమానంగా, సగౌరవంగా సహాయం చేయడం మంచిదని అన్నాడు. తన దగ్గర పదివేల మంది యుద్ధం చేసే వీరులు, నారాయణ నామధేయులైన గోపాలురు వున్నారని, ఆయుధాల జోలికి పోకుండా, యుద్ధం చేయకుండా వుండే తానున్నానని, ఈ రెంటిలో ఒకటి కోరుకొమ్మని, మొదలు చిన్నవాడైన అర్జునుడికి అవకాశం ఇస్తున్నానని చెప్పాడు. అర్జునుడు వెంటనే శ్రీకృష్ణుడికి కోరుకున్నాడు.

అర్జునుడు అలా కోరుకున్నందుకు సంతోషించిన దుర్యోధనుడు ఆ గోపకులను తన పక్షాన వేసుకుని అక్కడి నుండి సహాయానికి బలరాముడి దగ్గరికి పోయాడు. జయాపజయాలు ఎవరివైనా తాను తటస్థంగా వుంటానని, ఎవరికీ సహాయం చెయ్యనని చెప్పాడు బలరాముడు. దుర్యోధనుడు దానికి వినయపూర్వకంగా అంగీకరించాడు.

తనను ఎందుకు కోరుకున్నావని శ్రీకృష్ణుడు అడిగాడు ఆర్జునుడిని. తాను యుద్ధానికి తోడ్పాటు కోరనని, ప్రతిపక్షంలో ఆయన వుంటే ఆయన్ను గెలవడం ఆశక్యమని, అందువల్ల విజయానికి ప్రధాన కారణమైన ఆయన్ను కోరుకున్నానని అన్నాడు. అప్పుడు శ్రీకృష్ణుడు, అసమానమైన యుద్ధకేళిలో తాను అర్జునుడికి సారథ్యం వహిస్తానని చెప్పాడు.   

కవిత్రయ విరచిత

శ్రీమదాంధ్ర మహాభారతం, ఉద్యోగపర్వం, ప్రథమాశ్వాసం

(తిరుమల, తిరుపతి దేవస్థానాల ప్రచురణ)

ఇంద్రుడిని చంపగల కొడుకుకొరకు వ్రతం చేసిన దితి ...... శ్రీ మదాంధ్ర వాల్మీకి రామాయణం బాలకాండ మందర మకరందం-82 : వనం జ్వాలా నరసింహారావు

 ఇంద్రుడిని చంపగల కొడుకుకొరకు వ్రతం చేసిన దితి

శ్రీ మదాంధ్ర వాల్మీకి రామాయణం బాలకాండ మందర మకరందం-82

వనం జ్వాలా నరసింహారావు

సూర్యదినపత్రిక (22-11-2021)

"తన కొడుకులకు పట్టిన దురవస్థను చూసి, దిగులుపడిన దితి, దుఃఖాతిశయంతో భర్త కశ్యపుడి దగ్గరకు పోయి, ఆయన కొడుకులే తన కడుపు కొట్టారని, తన పగ తీర్చగల కొడుకొక్కడైనా పుట్టకపోతే తానెట్లా పుత్రశోకాన్ని భరిస్తానని అడుగుతుంది. ఇంద్రుడిని చంపగలిగే కొడుకు తన కడుపున పుడితే, తన పగ తీరుతుందని, అలాంటి కొడుకు పుట్టేటట్లు తనను అనుగ్రహించమనీ, దానికొరకు భర్త చెప్పినట్లే తపస్సు చేస్తాననీ అంటుంది దితి కశ్యపుడితో. అలా దుఃఖిస్తున్న దితితో, వెయ్యేళ్లు తను చెప్పిన రీతిలో పూర్ణంగా-విఘ్నం లేకుండా తపస్సు చేస్తే, ఇంద్రుడిని చంపగలిగి-ముల్లోకాలను ఏల గలిగే కొడుకు పుట్తాడని చెప్తాడు కశ్యపుడు. అలా చెప్పిన కశ్యపుడు, దితి కడుపును తనచేత్తో తాకి, ఆమెకు ప్రియం కలగాలని కోరుకుంటూ, తపస్సు చేయడానికి వెళ్ళాడు. సంతోషించిన దితి, కుశప్లవం అనే క్షేత్రంలో, దీర్ఘకాలం తీవ్రంగా తపస్సు చేసింది. ఆ సమయంలో ఆమెకు సపర్యలు చేసేందుకొరకు స్వయంగా ఇంద్రుడొచ్చాడు. వచ్చిన ఇంద్రుడు, నీతి మార్గాన్ని కొంచెం కూడా వదిలిపెట్టకుండా, వినయంతో, గొప్ప భక్తితో, దితికి సేవలు చేశాడు. సమయానికి మంచి పళ్లు, దర్భలు, సమిధలు, ఇతర వస్తువులు సమకూరుస్తుండేవాడు. తపస్సు చేసి అలసిపోతే విసన కర్రతో శ్రమ పోయేందుకు విసిరేవాడు. బదలిక చెందినప్పుడు కాళ్లు పిసికే వాడు. ఆమె ఏ పని చెప్పినా ఆలస్యం చేయకుండా-విసుగు పడకుండా, వెంటనే చేసేవాడు. ఇలా ఇంద్రుడి శుశ్రూషలో ఆమె తపస్సు వెయ్యేళ్లకు పది సంవత్సరాలు తక్కువగా పూర్తి కావచ్చింది".

"ఇంద్రుడి సేవకు తృప్తి చెందిన దితి, వ్రతం పూర్తికావచ్చింది కనుక, విఘ్న భయం లేదని భావించింది. తనెందుకు తపస్సుచేస్తుందోనన్న రహస్యాన్ని ఇంద్రుడికి ధైర్యంగా చెప్పింది. ఇంద్రుడి తండ్రిని తను ఒక వరం కోరాననీ-ఆయన తనను అనుగ్రహించి వేయి సంవత్సరాలు తపస్సు చేయమన్నాడనీ-ఆ అఖండ తపస్సువలన తనకొక కొడుకు పుడుతాడనీ-ఆయన వర బలంతో, ముల్లోకాలలో ఇంద్రుడితో సహా ఎవరూ ఎదిరించలేని బలవంతుడైన కొడుకు తన గర్భంలో కలిగాడని-మరో పదేళ్ల తర్వాత బలవంతుడుగా పుట్టనున్న తమ్ముడిని ఇంద్రుడు చూస్తాడనీ, అంటుంది దితి ఇంద్రుడితో. తనను గెలవగలవాడు పుడుతున్నాడని ఇంద్రుడు భయ పడవద్దని, తన కొడుకుతో మాట్లాడి ఇంద్రుడికి ఏ కొరత లేకుండా వాడిని చక్కదిద్దుతానని, ఇద్దరు కలిసిమెలిసి లోకాలను రక్షించాలని చెప్తుంది. అలా చెప్పి, మధ్యాహ్నపు ఎండకు అలిసిపోయిన దితి, దేహాన్ని మరిచి, తల వెంట్రుకలు కాళ్లమీద జారుతుంటే, మోకాళ్ల మీద తలనుంచి, సుఖంగా నిద్రిస్తుండగా చూసి తనలో తానే నవ్వుకున్నాడు ఇంద్రుడు. తనను జయించేవాడు ఆమెకెలా కలుగుతాడో చూద్దామనుకుని, గర్భ పిండాన్ని నాశనం చేద్దామనుకుంటాడు".

దితి గర్భంలో వున్న పిండాన్ని ఖండించిన ఇంద్రుడు

"అలసటతో నిద్రిస్తున్న దితి గర్భంలోకి ప్రవేశించిన ఇంద్రుడు తన వజ్రాయుధంతో, ఆ గర్భ పిండాన్ని ఏడు తునకలుగా ఖండించాడు. అలా చేస్తున్నప్పుడు ఏడ్చిన పిండంతో ఏడ్వవద్దని అంటూ, మరింత ఖండించసాగాడు. ఇంతలో మేల్కొన్న దితి, పిండాన్నేం చేయొద్దని అంటుంది ఇంద్రుడితో. తల్లిమీదున్న గౌరవంతో, చంపకుండా, వజ్రాయుధంతో సహా బయటికొచ్చి, తల్లి పాదాలపై పడతాడు. తాను నిజంగా అపరాధం చేశాననీ-అయినా క్షమించాలనీ-శపించకుండా మన్నించాలనీ-తల్లి అశుచిగా, తల వెంట్రుకలు కాళ్లపై పడుతుంటే నిదురిస్తున్నప్పుడు, తనను తాను రక్షించుకోవాలన్న కోరికతో-తన్ను చంపేందుకు పుట్టనున్న వాడిని తునకలు చేశాననీ అంటాడు. తనను చంపదల్చిన బ్రాహ్మణుడినైనా-స్త్రీనైనా-గోవునైనా, చంపవచ్చని శాస్త్రం చెప్తుందని, కాబట్టి తాను చేసింది దోషం కాదని అంటాడు ఇంద్రుడు దితితో".